Tâm lý học Nhân sự ứng dụng

Trong môi trường làm việc, hành vi gây hấn (aggressive behavior) là một trong những yếu tố phá hoại lớn nhất đến sự gắn kết, hiệu suất và sức khỏe tinh thần của cả đội ngũ. Từ những lời nói sắc nhọn, chỉ trích công khai, đến gây hấn thụ động  ( passive-aggressive) tinh vi hơn như trì hoãn cố ý, im lặng có chủ đích hay lan truyền tin đồn. Tất cả đều có thể khiến không khí làm việc trở nên căng thẳng, mất lòng tin và tăng tỷ lệ nghỉ việc. Bài viết này giúp các nhà quản lý nhận

Học thuyết tâm lý học của Sigmund Freud – dù ra đời từ đầu thế kỷ 20 – vẫn mang lại những góc nhìn sâu sắc và thực tiễn khi áp dụng vào quản trị con người, văn hóa tổ chức và động lực làm việc trong doanh nghiệp ngày nay. Hiểu được các tầng ý thức, cơ chế phòng vệ tâm lý và xung đột nội tại giúp lãnh đạo và bộ phận nhân sự nhận diện nguyên nhân gốc rễ của stress, xung đột, trì hoãn, thiếu động lực hay hành vi tiêu cực tại nơi làm việc. Học thuyết Freud là gì? Sigmund Freud (1

Trong bối cảnh công việc hiện đại đầy cạnh tranh và thay đổi nhanh chóng, tự tin vào bản thân  không chỉ là phẩm chất cá nhân mà còn là yếu tố tâm lý quan trọng quyết định hiệu suất, sự sáng tạo và mức độ gắn bó lâu dài với tổ chức. Khi nhân viên tin tưởng vào năng lực và giá trị của mình, họ dám đưa ra quyết định, chủ động đề xuất ý tưởng và đối mặt với thử thách mà không bị nỗi sợ thất bại kìm hãm. Đây chính là nền tảng để xây dựng một đội ngũ bền vững và hiệu quả cao. Tự t

Trong môi trường làm việc đa dạng và áp lực, nhiều lãnh đạo "nghe" nhưng không thực sự "hiểu" nhân viên, dẫn đến hiểu lầm, giảm động lực và turnover cao. Lắng nghe chủ động  (Active Listening) chính là chìa khóa để xây dựng lòng tin, thúc đẩy sáng tạo và tạo văn hóa giao tiếp tích cực. Lắng nghe chủ động là gì? Lắng nghe chủ động  là kỹ năng lắng nghe tập trung toàn bộ, không chỉ nghe lời nói mà còn hiểu ý nghĩa sâu xa, cảm xúc và nhu cầu của người nói, rồi phản hồi phù hợp đ

Trong môi trường làm việc đầy áp lực và xung đột, nhiều lãnh đạo thất bại không phải vì thiếu IQ mà vì không biết quản trị cảm xúc . Trí tuệ cảm xúc (EQ) chính là yếu tố quyết định sự thành công của cá nhân và tổ chức, giúp biến cảm xúc tiêu cực thành động lực tích cực. Quản trị cảm xúc là gì? Định nghĩa Quản trị cảm xúc  (Emotional Management) là một phần cốt lõi của trí tuệ cảm xúc (Emotional Intelligence - EQ): khả năng nhận diện, hiểu, kiểm soát và sử dụng cảm xúc của bản

Trong quản lý nhân sự hiện đại, nhiều đội nhóm tan rã vì xung đột hoặc trì trệ ở giai đoạn đầu, trong khi những nhóm thành công lại biết cách dẫn dắt qua từng bước phát triển tự nhiên. Mô hình Tuckman  chính là "bản đồ" giúp lãnh đạo nhận diện giai đoạn hiện tại của đội ngũ và can thiệp đúng lúc để đạt hiệu suất đỉnh cao. Mô hình Tuckman là gì? Mô hình Tuckman  (Tuckman's Stages of Group Development) là lý thuyết về sự phát triển đội nhóm do nhà tâm lý học Bruce Tuckman đề xu

Trong bối cảnh làm việc áp lực cao và burnout ngày càng phổ biến, wellbeing của nhân viên  không còn là "phúc lợi phụ" mà là yếu tố quyết định sự sống còn của tổ chức. Nhân viên có wellbeing cao không chỉ làm việc hiệu quả hơn mà còn sáng tạo, gắn bó và ít nghỉ việc hơn. Wellbeing là gì? Định nghĩa Wellbeing  (sức khỏe toàn diện) là trạng thái mà con người cảm thấy hài lòng, khỏe mạnh và thịnh vượng ở nhiều khía cạnh cuộc sống, không chỉ vắng mặt bệnh tật mà còn có năng lượng

Trong thời đại biến động (VUCA), nhiều tổ chức sụp đổ vì khủng hoảng, nhưng những nơi có resilience cao  lại bật mạnh hơn. Resilience là gì  và doanh nghiệp Việt Nam có thể xây dựng nó như thế nào để nhân viên không chỉ "chịu đựng" mà thực sự "phát triển" từ nghịch cảnh? Resilience là gì? Định nghĩa Resilience  (sức bật tâm lý) là khả năng phục hồi nhanh chóng và thích ứng hiệu quả trước nghịch cảnh, thất bại, áp lực hoặc thay đổi lớn. Theo American Psychological Association

Trong môi trường làm việc hiện đại, lãnh đạo thường dùng "thông cảm" khi nhân viên gặp khó khăn. Nhưng nghiên cứu cho thấy empathy vs sympathy  là sự khác biệt lớn: sympathy (đồng cảm) có thể vô tình đẩy nhân viên xa hơn, còn empathy (thấu cảm) mới thực sự tạo kết nối và thúc đẩy hiệu suất. Empathy - Thấu cảm là gì? Là khả năng cảm nhận cùng  (feeling with) người khác – đặt mình vào vị trí của họ, hiểu cảm xúc từ góc nhìn của chính họ. Theo Brené Brown (2013): "Empathy fuels

Trong môi trường làm việc hiện đại, nơi áp lực thay đổi liên tục, những nhân viên có self-motivation chính là “tài sản quý giá nhất”. Họ không cần nhắc nhở, không chờ thưởng phạt mà vẫn hoàn thành xuất sắc công việc. Vậy self-motivation là gì và doanh nghiệp có thể nuôi dưỡng nó như thế nào? Self-motivation là gì? Định nghĩa Self-motivation (động lực tự thân) là khả năng tự khơi dậy và duy trì động lực để đạt mục tiêu mà không cần sự thúc đẩy từ bên ngoài như phần thưởng, giá

Trong môi trường làm việc áp lực cao, nhiều nhân viên rơi vào trạng thái “nghĩ mãi không xong”, tự làm khó chính mình dù công việc không quá phức tạp. Hiện tượng này được gọi là overthinking – một trong những nguyên nhân hàng đầu gây giảm hiệu suất và burnout . Overthinking là gì? Định nghĩa Overthinking (suy nghĩ quá mức) là trạng thái tư duy lặp đi lặp lại, phân tích chi tiết đến mức thừa thãi một vấn đề, quyết định hoặc tình huống mà không dẫn đến hành động hoặc giải pháp

Trong môi trường làm việc hiện đại, nơi thông tin lan tỏa nhanh chóng qua mạng xã hội và công nghệ, nhân viên thường đối mặt với một áp lực vô hình: nỗi sợ bỏ lỡ. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến sự cân bằng công việc - cuộc sống mà còn làm giảm hiệu suất và tăng tỷ lệ nghỉ việc. Một khái niệm tâm lý học đang được chú ý chính là hiệu ứng FOMO – Fear Of Missing Out. Hiệu ứng FOMO là gì? Fomo là gì?Hiệu ứng Fomo là gì? FOMO là gì? FOMO, viết tắt của Fear Of Missing Out, là nỗi

Trong quản trị nhân sự và phát triển bản thân, điều khác biệt không chỉ nằm ở tài năng hay IQ, mà đến từ resilience (khả năng phục hồi tâm lý)  – yếu tố quyết định việc bạn có thật sự đứng dậy mạnh mẽ hơn sau mỗi thất bại, khủng hoảng hay áp lực hay không. Một trong những năng lực nền tảng nhất của con người hiện đại chính là resilience  – không phải “chịu đựng”, mà là “biến nghịch cảnh thành bàn đạp”. Resilience Là Gì? Định nghĩa Resilience (khả năng phục hồi tâm lý)  là khả

Trong bối cảnh doanh nghiệp ngày càng chú trọng hiệu suất, trải nghiệm nhân viên và xây dựng văn hóa làm việc lành mạnh, việc quản lý con người không thể chỉ dừng lại ở quy trình hay kỹ năng. Quan trọng hơn, tổ chức cần hiểu hành vi của nhân viên được hình thành, duy trì và thay đổi như thế nào . Đây chính là lý do Lý thuyết hành vi (Behaviorism)  trở thành một nền tảng tâm lý học quan trọng trong quản trị nhân sự hiện đại. Trong bài viết dưới đây, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu B

Trong thời kỳ chuyển đổi số, doanh nghiệp phải đối mặt với vô số xu hướng mới: AI, tự động hóa, dữ liệu lớn, ESG, mô hình làm việc hybrid, chuyển đổi quy trình số hóa toàn diện… Truyền thông liên tục nhấn mạnh những câu chuyện thành công, khiến các tổ chức cảm thấy áp lực phải hành động nhanh, hành động ngay, nếu không muốn bị “tụt lại phía sau”. Tuy nhiên, khi doanh nghiệp đưa ra quyết định chỉ vì “những công ty khác cũng đang làm” , đó không còn là chiến lược mà là dấu hiệu

Trong bối cảnh doanh nghiệp liên tục thay đổi và cạnh tranh ngày càng cao, việc xây dựng một môi trường làm việc an toàn, hỗ trợ và lành mạnh đang trở thành ưu tiên hàng đầu của các tổ chức. Một trong những năng lực tạo ra sự khác biệt lớn trong quản trị con người chính là đồng cảm (sympathy) . Đồng Cảm Là Gì?  Đồng cảm (sympathy)  là khả năng nhận ra nỗi buồn, căng thẳng hoặc khó khăn của người khác và thể hiện sự quan tâm, thương xót hoặc chia sẻ với họ. Sympathy không yêu

Trong kỷ nguyên dữ liệu và tốc độ ra quyết định, doanh nghiệp phải đối mặt với hàng loạt ẩn số và một trong số đó là thiên kiến nhận thức gọi là hiệu ứng mỏ neo (anchoring effect) .  Hiệu ứng này như một đồng xu hai mặt: nếu doanh nghiệp biết cách tận dụng , đó là đòn bẩy; nếu bị chi phối , đó là rủi ro nhận thức lớn.  Vậy hiệu ứng mỏ neo là gì , và tại sao nó lại ảnh hưởng mạnh đến doanh nghiệp như vậy? Hiệu Ứng Mỏ Neo (Anchoring Effect) Là Gì? Hiệu ứng mỏ neo (anchoring eff

Trong môi trường doanh nghiệp hiện đại, nơi dữ liệu, tốc độ và sự cạnh tranh ngày càng tăng, khả năng ra quyết định khách quan trở thành yếu tố sống còn. Tuy nhiên, ngay cả những lãnh đạo giỏi nhất hay đội ngũ nhân sự giàu kinh nghiệm nhất vẫn có thể mắc kẹt trong “bẫy tư duy” mà không hề hay biết. Một trong những bẫy phổ biến và nguy hiểm nhất chính là thiên kiến xác nhận (confirmation bias)  — yếu tố âm thầm làm sai lệch nhận định, hạn chế sáng tạo và gây ảnh hưởng lớn đến

Trong quản trị nhân sự và phát triển bản thân, điều khác biệt không chỉ nằm ở mức lương hay chính sách thưởng phạt, mà đến từ burnout (kiệt sức nghề nghiệp)  – yếu tố quyết định việc nhân viên có thật sự duy trì năng lượng, sáng tạo và gắn bó lâu dài với công việc hay không (Forbes, 2024). Một trong những khái niệm nền tảng giúp lý giải rõ điều này chính là burnout là gì  – không chỉ là mệt mỏi thông thường mà là hội chứng kiệt sức toàn diện, ảnh hưởng sâu sắc đến sức khỏe và

Trong quản trị nhân sự, điều khác biệt không chỉ nằm ở mức lương hay chính sách thưởng phạt, mà đến từ các đơn vị cung cấp dịch vụ EAP tại TP Hồ Chí Minh năm 2026 (Employee Assistance Program)  – yếu tố quyết định việc chương trình hỗ trợ nhân viên có thật sự hiệu quả, bảo mật và mang lại giá trị lâu dài cho tổ chức hay không (Vantage Circle, 2024). EAP Là Gì? 1.1 Định nghĩa EAP (Employee Assistance Program – Chương trình Hỗ trợ Nhân viên)  là dịch vụ do doanh nghiệp cung cấp